BiohackFast
Thomas Wildeboer

Thomas Wildeboer

Vasten, dé sleutel naar een gezond leven?

Vasten, jezelf bewust voor een bepaalde periode uithongeren met de gedachte dat dit gezond voor ons is. Maar is het ook echt gezond en zo ja wat doet het dan precies?

Vanuit de evolutie zijn wij mensen het eigenlijk al gewend om voor een langere periode niet te eten. Het was er simpelweg niet. We moesten zelf jagen om aan ons eten te komen. De eetgewoontes die wij nu hebben ontwikkeld zijn we echter niet gewend. En dan doel ik meer op de frequentie van het eten. Even een patatje halen, popcorn bij de film en ’s avonds weer trek krijgen en wat opwarmen in de magnetron. En dan heb je natuurlijk ook nog je ontbijt, lunch en diner. Ons lichaam krijgt simpelweg nooit rust en de tijd om goed te herstellen.

Het gevolg hiervan is dat we veel mensen met overgewicht zien en gezondheidsklachten. Dit heeft natuurlijk ook te maken met de leefstijl, maar door veel eetmomenten wordt het proces van autofagie steeds onderdrukt en gaat het immuunsysteem constant op code rood.

Autofagie

Autofagie komt uit het Grieks. Dit betekend letterlijk: the eating of oneself. Autofagie houdt in dat het lichaam op celniveau beschadigde celonderdelen afbreekt en recycled. Dat betekent dat muterende cellen (beginnende kankercellen) worden opgeruimd. Autofagie vindt ook plaats in het brein.

Het gevolg van deze mutaties in de cel is dat er ‘plaques’ kunnen ontstaan en wanneer dit in de hersenen gebeurt ontstaan ziektes als Parkinson, Alzheimer en andere hersenaandoeningen. Wanneer dit proces in het hart en vaatstelsel plaatsvindt ontstaat er een hoog risico op hart en vaatziekten zoals een hartinfarct en aderverkalking. Vasten helpt dus om deze gemuteerde cellen al in een vroeg stadium op te ruimen. Je kunt autofagie stimuleren tijdens je vast met sauna sessies en/of een korte koudeprikkel door bijvoorbeeld een koude douche te nemen.

Vasten en afvallen

Met vasten train je je lichaam om van de glucoseverbranding (koolhydraten) naar de vetverbanding te gaan. Het gevolg hiervan is dat de ‘suikercraving’ afneemt. Hoe minder suiker/snelle koolhydraten je (buiten je vast) eet hoe sneller je in deze vetverbanding komt. De hoeveelheid vet in de vetcellen neemt dus af. Het gevolg hiervan is dat je afvalt. De vetcellen zelf verdwijnen niet deze heb je namelijk nodig om vet (reserves) in op de slaan. De truc is dus om er niet teveel vet in te stoppen. In principe gebeurt dit tijdens alle vormen van vasten maar met de FMD methode werkt dit het effectiefst en is het makkelijk vol te houden omdat je nog wel mag eten. Het is dan wel belangrijk om steeds de cyclus te herhalen.

Verschillende vormen van vasten

16/8 Vasten

De 16/8 is de meest voorkomende vorm van vasten waarin je 16 uur niet en 8 uur wel eet. Ook wel intermittent fasting genoemd. Hoewel intermittent fasting ook met andere tijdsvakken gedaan wordt is dit de populairste. Dit komt omdat je met deze vorm van vasten eigenlijk de meeste voordelen hebt en weinig nadelen. Je hebt namelijk ruim de tijd om te eten, hoeft niet met een intens honger gevoel naar bed en je pakt de autofagie nog even mee.

Fasting Mimicking Diet (FMD)

Het Fasting Mimicking Diet (FMD) is een net wat andere manier van vasten. Tijdens deze vast eet je een periode van 5 dagen weinig (ongeveer 25-35% van je normale calorieën) en de rest van de dagen normaal. Nu heeft iedereen natuurlijk een andere defenitie van ‘normaal’ maar ik ga hier even uit van de standaard 2000 Kcal (vrouw) en 2500 Kcal (man). Deze cyclus kun je steeds weer herhalen.
Deze manier van vasten werkt goed om je insuline spiegel te stabiliseren. (Dit is natuurlijk ook sterk afhankelijk van je eetpatroon.)

Dry Fast

Een Dry Fast is een periode van vasten waarin je ook niet drinkt. Dit zie je bijvoorbeeld in de Moslimcultuur tijdens de Ramadan. Persoonlijk raadt ik dit niet aan omdat het tijdens een vast belangrijk is om je lichaam goed door te spoelen, met name de nieren. Dit vanwege de afvalstoffen die vrijkomen welke afgevoerd moeten worden.

Strikte Vast

Een strikte vast is eigenlijk de vast zoals we die allemaal kennen; een periode waarin je helemaal niets eet. In deze periode kun je wel water, zwarte koffie of kruidenthee drinken. Het gaat er dus om dat je niets tot je neemt dat calorieën bevat. Dit doe je dus ook tijdens de 16/8 vast. Maar je kunt dit ook verlengen naar een vast van 36 of zelfs 72 uur. Persoonlijk raad ik niet aan om ineens zo’n lange periode te gaan vasten wanneer je hier geen ervaring mee hebt. Met name wanneer je bepaalde gezondheidsklachten hebt is dit gevaarlijk.

Interval vasten

Interval vasten is een manier van vasten waarin je in een periode van een week een aantal dagen (meestal 2) niets tot weinig eet en de andere dagen normaal. Dus 2 dagen weinig tot niets en 5 dagen normaal. Wanneer je dit consistent volhoud is dit een goede manier om af te vallen. Het verschil met een FMD vast is dus dat het hier om een kortere cyclus gaat. Net als met de FMD vast heb je tijdens het interval vasten dus geen autofagie omdat je nog wel calorieën binnenkrijgt.

Verlengd vasten

Verlengd vasten is een periode waarin je 2 dagen niets eet gevolgd door minstens een week normaal eten. Dit is een goede methode voor het stabiliseren van insulinegevoeligheid en bloedsuikerspiegel. Daarnaast is dit een goede methode voor slanke/dunne mensen. Wanneer zij gebruik maken van een interval vast zouden ze te snel afvallen. Het voordeel van deze vorm van vasten is dat je ook 2 dagen de autofagie meepakt. Daarnaast ben je ook vrij om te bepalen hoe lang je wel eet.

Deze vorm van vasten is bijvoorbeeld goed geschikt voor mensen met een auto-immuunziektes. Zij kunnen niet een lange periode zonder eten omdat het immuunsysteem actief is en veel energie vraagt. Omdat je wel 2 dagen autofagie pakt en het leptinegehalte hersteld heeft dit wel een positieve invloed op de ziekte.

Vasten en Diabetes Type 2

Diabetes type 2 heeft alles te maken met verstoorde waardes in het bloedsuiker- en insulinegehalte. Zoals eerder beschreven neemt de suikercraving af tijdens het vasten. Daarnaast stabiliseer je met behulp van het vasten de bloedsuiker- en insulinespiegel. De diabetesactiviteit wordt vermindert omdat de cellen weer gevoelig worden voor insuline waardoor glucose de cel weer in kan en de bloedsuikerspiegel wordt verlaagt.

HEB JIJ DIABETES TYPE 2?
GA DAN NOOIT ZONDER BEGELEIDING VASTEN I.V.M. EEN HYPO- OF HYPERGLYKEMIE!

Bioritme & leptine

In onze vetcellen wordt het verzadigingshormoon leptine gemaakt. Dit gebeurt tijdens de maaltijd en met name ’s nachts. Dit is vanuit de evolutie zodat je ’s nachts niet wakker wordt met een honger gevoel en moet gaan jagen. Je ziet namelijk geen steek ’s nachts.

Leptine gaat naar de hersenen en informeert hoe het met de energievoorraad is. Bij meer vet in de cellen wordt er dus meer leptine aangemaakt en krijgen we een verzadigingsgevoel. Bij voldoende leptine krijg je toestemming van je lichaam om de energie te verbuiken en je voort te planten.

Maar wat gebeurt er wanneer je weinig vet hebt en er dus weinig leptine wordt aangemaakt?
De voortplantingsdrift verdwijnt. Bijvoorbeeld tijdens de hongerwinter in 1944 wanneer er niet genoeg eten was. Toen de oorlog voorbij was en betere tijden aanbraken kwam er een geboortegolf (babyboomers).

Nu denk je misschien leuke geschiedenisles maar wat heeft dit met vasten te maken?
Door de graaicultuur van tegenwoordig wordt er teveel leptine aangemaakt waardoor de hersenen minder gevoelig worden voor leptine. Het gevolg is dat de hersenen de boodschap dat er genoeg gegeten is niet meer binnen krijgen. We hebben voortdurend honger. De vicieuze cirkel is geboren.

Met vasten en het aanhouden van een gezond bioritme kun je dit weer herstellen. Want vasten zorgt voor minder vet in de vetcellen. De leptine productie gaat dus omlaag naar een gezond niveau en de hersenen krijgen weer het signaal dat er genoeg gegeten is. 

Vasten & slapen

Wanneer je voor een langere tijd vast is plafonddienst vaak onvermijdelijk. Moeilijk in slaap komen en alleen aan eten kunnen denken maakt je nacht niet echt plezierig.

Dit komt omdat er uit de vetcellen ook afvalstoffen vrijkomen die worden opgeruimd. Een deel daarvan komt helaas ook in het brein (neurotoxines). Dit kan ervoor zorgen dat je een onrustig hoofd hebt en dus moeilijk in slaap komt. Er zijn wel supplementen die je hierbij kunt nemen zoals CBD olie (ongeveer 100 mg) of GABA (onder je tong) deze komen niet in je maag en breken dus niet je vast. Andere supplementen zijn valeriaanwortel en passiebloem. Wanneer je hier thee van zet breekt dit ook niet je vast.

Voordelen van vasten samengevat

Even voor alle duidelijkheid, hierbij de voordelen van vasten op een rij:

  • Autofagie treedt op
  • Ontgifting
  • Herstellen van insulinegevoeligheid en bloedsuikerspiegel
  • Aanmaak groeihormoon
  • Herstellen van leptine en bioritme
  • Hormonale disbalansen worden hersteld
  • Immuunsysteem wordt afgestoft. (leptine activeert namelijk het immuunsysteem. Wanneer de aanmaak van leptine dus hersteld word komt dit het immuunsysteem ten goede. Het gevolg hiervan is dat ontstekingen afnemen.)
  • Van glucoseverbanding naar vetverbanding

 

Vasten in de praktijk

Leuk al die info maar hoe breng je het in de praktijk? En welke vorm van vasten past het beste bij je? Mag ik wel drinken en wat is de beste maaltijd na een vast? Begrijpelijke vragen die omhoog kunnen komen. De vraag die je jezelf moet stellen is; wat is het doel? Wil je afvallen of doe je het voor de autofagie en gezondheidsvoordelen?

Wanneer je nog nooit hebt gevast raad ik aan om te beginnen met een 12 of 16 uur vast. Zo kan je lichaam er aan wennen en weet jij hoe je er op reageert.  Tijdens je vast kun je gewoon water, zwarte koffie of kruidenthee drinken. Het gaat erom dat je niks eet/drinkt wat calorieën bevat. Wanneer je 12 tot 16 uur vast hoef je je maaltijden hier niet noodzakelijk op aan te passen.

Maar wanneer je voor een langere tijd vast heeft je lichaam moeite met het verteren van complexe maaltijden. Het is dan belangrijk om als eerste maaltijd iets te eten dat je lichaam goed kan verteren. Goed gekookte of gestoomde groenten met kip bijvoorbeeld. Dingen als rauwkost of rood vlees heeft je lichaam op dat moment nog moeite mee. Om het jezelf makkelijk te maken kun je het natuurlijk ook samen doen met iemand. En een tip uit eigen ervaring: zorg ervoor dat je geen lekkers in huis hebt. Dat maakt het een stuk makkelijker 😊.

Is vasten dé sleutel naar een gezond leven zonder ziek te worden?

Na het lezen van dit blog kun je misschien denken; wauw dat vasten is de shit ik wordt nooit meer ziek. Ik wil je niet te hard uit deze natte droom trekken maar zo zit het helaas niet in elkaar. Ja, vasten is een goede manier om je gezondheid een boost te geven maar uiteindelijk gaat het om het geheel. Tussen je zakken chips door 20 uur vasten is leuk maar daar schiet je nog niks mee op. Het is dus ook belangrijk om een gezonde leefstijl te ontwikkelen. Ook dit is een eindeloos proces van kleine stapjes in de goede richting.

Heb jij hier hulp bij nodig?
Heb je vragen over wat jij het beste kan doen?
Of wil je meer weten over vasten?

Plaats dan een opmerking hieronder en we nemen contact met je op voor aanvullend advies en tips!

deel dit artikel

Share on facebook
Facebook
Share on whatsapp
WhatsApp
Share on telegram
Telegram
Share on linkedin
LinkedIn

anderen bekeken ook...